Zodra het vlakke stedelijke landschap langzaam plaatsmaakt voor ruige bergtoppen, diepe valleien en de eerste verkleurde herfstbladeren, voel ik het meteen: rust in mijn hoofd. Met de Swiss Travel Pass op zak reisde ik op uitnodiging van Zwitserland Toerisme per trein af naar het kanton Graubünden, in het zuidoosten van Zwitserland. Het werd een reis die volledig in het teken stond van vertragen, écht kijken naar de omgeving en het ontdekken van eeuwenoude tradities.
Eeuwenoude Sgraffito-kunst
Een workshop van lokale kunstenaar Josin Neuhäusler
Mijn uitvalsbasis voor de eerste dagen was Scuol, een schilderachtig dorp dat bekendstaat om zijn minerale bronnen. Ik verbleef in het iconische Hotel Belvedere, een plek met ruim 150 jaar geschiedenis en een fantastisch uitzicht over het dal. Onder het hotel lopen ondergrondse gangen die je rechtstreeks naar de spa leiden: de ideale plek om na een reisdag even lekker te ontspannen.
Als je door de regio wandelt, vallen de karakteristieke, rijk gedecoreerde gevels van de huizen meteen op. Dit is sgraffito, een traditionele pleistertechniek die hier al eeuwenlang van generatie op generatie wordt doorgegeven. Tijdens een workshop van de lokale kunstenaar Josin Neuhäusler mochten we deze bijzondere techniek zelf uitproberen. Het krassen van patronen in de vochtige pleisterlaag vraagt om enorm veel precisie, geduld en gevoel. Na zo'n workshop kijk je met nog meer bewondering naar de versierde gevels.
Na deze inspirerende ochtend schoven we aan voor een typische streeklunch: capuns. Deze traditionele deegrolletjes met kruiden en vlees, gewikkeld in verse snijbietbladeren, zijn echt comfortfood op je bord.
Respect voor het ambacht: Slagerij Hatecke
Dat eten hier nauw verbonden is met respect voor de natuur, werd nog duidelijker tijdens een bezoek aan slagerij Hatecke. In Graubünden wordt al zo'n 500 jaar vlees gedroogd om het langer te kunnen bewaren. De droge berglucht speelt daarbij een belangrijke rol en maakt het mogelijk om het vlees op natuurlijke wijze te laten rijpen.
Bij Hatecke draait het om veel meer dan traditioneel slagerswerk: ze hebben van hun ambacht een ware kunstvorm gemaakt. Slagerij Hatecke zet zich al jaren bewust af tegen de bio-industrie en massaconsumptie. Vlees is in hun ogen een luxeproduct. Een dier geeft er immers zijn leven voor en verdient daarom de allerhoogste vorm van respect.
Die artistieke filosofie zie je in alles terug. Ze werken nauw samen met meer dan 150 lokale boeren en jagers, gebruiken alle delen van het dier en nemen uitgebreid de tijd om het verhaal achter hun producten over te brengen. Zelfs hun winkels doen qua vormgeving, belichting en presentatie eerder denken aan een strakke, moderne kunstgalerie dan aan een traditionele slagerij.
Feest en traditie in het sprookjesachtige Ardez
Overnachtten in het enige hotel van het dorp
De volgende dag reisden we per trein door naar Ardez, een rustig dorpje waar we overnachtten in het enige hotel van het dorp. We kwamen op een bijzonder moment aan: het dorp vierde namelijk de Alpabzug.
Onder een strakblauwe hemel, echt Kaiserwetter, hoorden we in de verte al het geklingel van veebellen. De Alpabzug is een eeuwenoude traditie die het einde van de zomer markeert. Na maanden op de hoge alpenweiden keren de geiten, koeien en schapen samen met de boeren terug naar het dal. Voor deze feestelijke tocht wordt het vee versierd met bloemenkransen en bellen.
Het hele dorp viert feest en verwelkomt de boeren en hun vee. De sfeer was ontspannen en feestelijk: er werd gekletst, gelachen en natuurlijk lokaal gegeten en verse bergkaas geproefd. Het was bijzonder om dit traditionele dorpsfeest van zo dichtbij mee te maken.
Echte wildernis in het Zwitsers Nationaal Park
Het oudste nationale park van de Alpen
Vanuit het gezellige Ardez trokken we verder de ruige natuur in, naar het Zwitsers Nationaal Park: het oudste nationale park van de Alpen. Hier geldt een duidelijke regel: de natuur wordt zoveel mogelijk met rust gelaten. Er wordt geen hout gekapt en de natuurlijke processen krijgen vrij spel. Alles gebeurt in het eigen tempo van de natuur.
We wandelden door het park met een bevlogen bioloog die ons van alles vertelde over de flora en fauna. Omdat we midden in de bronsttijd van de edelherten waren, galmde de diepe, indrukwekkende roep van de mannetjes door het stille bos. De frisse boslucht en de kenmerkende geur van het wild maakten de ervaring compleet. Een aanrader voor iedereen die van stilte en échte wildernis houdt.
Neerstrijken in het gras
Reizen met de Swiss Travel Pass
Reizen met de Swiss Travel Pass is voor mij dé manier om Zwitserland te verkennen. Het is gemakkelijk en overzichtelijk en geeft je onderweg alle tijd om van het indrukwekkende landschap te genieten.
En de perfecte manier om al die indrukken aan het einde van de dag te verwerken? Voor mij was dat een stil plekje opzoeken in het gras, in een weide aan de voet van de bergen. Met de warme najaarszon op mijn gezicht genoot ik van het prachtige uitzicht, terwijl ik nadacht over alles wat ik die dagen had meegemaakt. Voor mij is dat de mooiste manier om zo'n reis af te sluiten.
Graubünden is in het najaar misschien wel op zijn mooist. De bergen kleuren langzaam goudgeel en oranje, de frisse berglucht zorgt voor een heerlijk gevoel van rust en de eeuwenoude tradities komen tot leven. Juist in deze tijd van het jaar, wanneer de natuur zich klaarmaakt voor de winter en het tempo vertraagt, ontdek je hoe bijzonder deze regio is. Een bestemming waar je even helemaal kunt ontsnappen aan de drukte en volop kunt genieten van het najaar.
Liefs,
Fleur
Deze reisinspiratie wordt mogelijk gemaakt door Zwitserland Toerisme.
Veelgestelde vragen over Graubünden in het najaar
September en oktober zijn prachtige maanden om Graubünden te bezoeken. De bossen kleuren langzaam geel, oranje en goud, de temperaturen zijn vaak nog aangenaam om te wandelen en het is doorgaans rustiger dan in de zomer. Vooral oktober staat bekend om de indrukwekkende herfstkleuren.
Liever in de winter op avontuur? Kies dan voor de Grand Train Tour door Zwitserland in de winter.
Graubünden biedt in het najaar volop mogelijkheden. Maak een wandeling door het Zwitsers Nationaal Park, ontdek de karakteristieke sgraffito-gevels in Scuol en Ardez of proef lokale specialiteiten zoals capuns en gedroogd Bündnerfleisch. Ook is het najaar een bijzondere periode om traditionele dorpsfeesten mee te maken.
Benieuwd naar meer tips? Bekijk dan de bestemmingsgids van Zwitserland.
De Alpabzug is een traditionele feestelijke terugkeer van het vee van de hoge alpenweiden naar het dal. Dit gebeurt meestal aan het einde van de zomer of het begin van de herfst. In sommige dorpen worden de dieren versierd met bloemen en bellen en wordt hun terugkeer gevierd met lokale gerechten, muziek en gezelligheid.
Ja, Graubünden is uitstekend bereikbaar en te verkennen met het openbaar vervoer. Met de Swiss Travel Pass reis je gemakkelijk met de trein en met veel bussen door Zwitserland. Onderweg geniet je van indrukwekkende uitzichten op bergen, valleien en schilderachtige dorpen.
Wil je meer ontdekken? Bekijk dan ook onze blogs van regio Wallis en Bern in Zwitserland.
Over de grens - Slow travel tips
-
Op avontuur in Noord-Portugal
Noord-Portugal staat bekend om zijn wijnen en port, maar de regio heeft ook een rauw en avontuurlijk randje dat ik tijdens mijn reis mocht ontdekken. Lees meer over Honeyguide Fleur's avonturen.
-
Tipos voor een stedentrip van 72 uur in Kopenhagen
Kopenhagen heeft mijn hart gestolen. De combinatie van Scandinavisch design, goede koffie, fietsen langs het water en eindeloos veel fijne eetplekjes maakt Kopenhagen de perfecte bestemming voor een stedentrip.
-
Verborgen parels tussen Toscane & Ligurië
Ontdek de verborgen parels tussen Ligurië en Toscane met rustige stranden, lokale agriturismo’s en authentiek eten en beleef een uniek Italiaans avontuur. Ontdek onze tips in het blog.